Retro Stoke City Koszulka – Duma Potteries

Stoke City Football Club oficjalnie założono w 1863 roku, co czyni go jednym z dwóch najstarszych profesjonalnych klubów piłkarskich na świecie. Pierwotnie działający jako Stoke Ramblers, klub szybko stał się ważną częścią lokalnej społeczności w Stoke-on-Trent. W 1888 roku Stoke był jednym z dwunastu założycielskich członków Football League – to historyczny fakt, który podkreśla pionierską rolę klubu w organizacji angielskiej piłki nożnej.

Przez dekady klub balansował między wyższymi i niższymi dywizjami. Największe sukcesy krajowe w klasycznym ujęciu to zdobycie League Cup w 1972 roku, kiedy Stoke pokonało Chelsea 2:1 w finale na Wembley. Był to złoty okres dla Garncarzy – z Gordonem Banksem w bramce (uznawanym za jednego z najlepszych bramkarzy wszech czasów), Tony Waddingtonem jako menedżerem i zespołem pełnym charakternych zawodników.

Lata 80. i 90. przyniosły jednak trudniejsze czasy – klub spadł nawet do trzeciej ligi, walcząc z problemami finansowymi i sportowymi. Prawdziwy renesans nastąpił po przejęciu klubu przez grupę inwestorów islandzkich w 2006 roku. Pod wodzą Tony'ego Pulisa Stoke City awansowało do Premier League w 2008 roku i utrzymywało się na najwyższym poziomie przez dekadę – do 2018 roku.

W czasach Premier League klub zapisał wiele pamiętnych kart: dotarcie do finału FA Cup w 2011 roku (porażka z Manchesterem City 1:0), regularne mecze w europejskich rozgrywkach Europa League, w tym słynny remis z Valencią. Stoke słynęło w tym okresie z agresywnego, fizycznego stylu gry, długich wrzutów Rory'ego Delapa i głośnego kibicowania na Bet365 Stadium. Rywalem numer jeden pozostaje od lat Port Vale – derby Potteries to jedno z lokalnych starć o szczególnym zabarwieniu emocjonalnym.

Historia Stoke City obfituje w postaci, które wywarły ogromny wpływ na angielski futbol. Najjaśniejszą gwiazdą w historii klubu jest bez wątpienia Gordon Banks – mistrz świata z 1966 roku i wieloletni bramkarz Garncarzy, który do dziś uważany jest za jednego z najlepszych na tej pozycji w historii piłki. To właśnie w barwach Stoke Banks grał do końca swojej kariery, a jego legendarny odruch przeciwko strzałowi Pelé pozostaje jedną z najbardziej dyskutowanych akcji w historii futbolu.

Stanley Matthews – "Czarodziej ze Skrzydła" – spędził w Stoke City dwa okresy kariery i jest symbolem całej angielskiej piłki lat 40. i 50. Jego technika, szybkość i inteligencja wyprzedzały epokę. Gdy Matthews wracał do klubu po latach, przyciągał tłumy kibiców z całego kraju.

W nowszej historii na szczególne wyróżnienie zasługuje Peter Crouch – wysoki napastnik o nieprawdopodobnej technice, ulubieniec trybun. Ryan Shawcross przez lata był liderem defensywy i kapitan drużyny w erze Premier League. Brazylijczyk Kenwyne Jones, wirtuoz Ricardo Fuller oraz bramkarz Asmir Begović to kolejne ikony pierwszej dekady XXI wieku.

Wśród menedżerów kluczową postacią jest Tony Pulis – twardy, pragmatyczny szkoleniowiec, który awansował klub do Premier League i wybudował z niego solidną siłę w angielskim futbolu. Wcześniej wielką rolę odegrał Tony Waddington, który w latach 60. i 70. stworzył najmocniejszą ekipę w historii klubu.

Czerwono-białe pasy to nieodłączny znak rozpoznawczy Stoke City od ponad stu lat. Retro Stoke City koszulka z lat 70. to dziś prawdziwy rarytas kolekcjonerski – proste, wyraziste wzory, grube pasy, minimalistyczne detale. W tamtej epoce koszulki szyte były z cięższych tkanin, a ich krój był luźny i funkcjonalny, pozbawiony zaawansowanej technologii sportowej.

Lata 80. przyniosły popularne wówczas szczuplejsze kroje i syntetyczne materiały. Pojawili się pierwsi sponsorzy koszulkowi, co stanowi dziś dodatkowy smaczek dla kolekcjonerów – logo firmy Ricoh czy Burslem Potteries na piersi to element epoki.

W latach 90. i 2000. koszulki Stoke stawały się coraz bardziej wyrafinowane graficznie – pojawiały się elementy geometryczne, gradienty, odważniejsze zestawienia kolorystyczne. Szczególnie poszukiwane są stroje z okresu awansu do Premier League (2008) oraz z sezonu finałowego FA Cup 2011.

Wyjątkowe miejsce w historii zajmują wyjazdowe koszulki w żółtym lub niebieskim kolorze – kontrastowe zestawienia, które do dziś budzą nostalgię wśród fanów. Producenci tacy jak Umbro, Matchwinner i Adidas kształtowali estetykę koszulek Garncarzy przez różne dekady, tworząc charakterystyczne dla siebie linie.